Hoe zorg je als lokaal bestuur voor een loonbeleid dat eerlijk, transparant én competitief blijft? Steeds meer besturen botsen op dezelfde vaststelling: het klassieke baremasysteem, gebaseerd op functietitel en anciënniteit, volstaat niet meer. Verschillen in verantwoordelijkheden leiden tot discussie, onduidelijkheid en interne spanningen.

Stad Oudenaarde, met bijna 500 medewerkers, ging die uitdaging aan. Samen met Public en de module Function & Reward Architect® werkte de stad aan een objectieve functieweging die beter aansluit bij de hedendaagse arbeidsmarkt. Het resultaat: meer transparantie, een sterkere positie op de arbeidsmarkt en een objectieve basis voor functieweging en inschaling.

Wat is functieweging?

Functieweging is het objectief waarderen van functies op basis van criteria zoals complexiteit, verantwoordelijkheden, expertise en impact binnen de organisatie. Belangrijk: je weegt de functie, niet de persoon die ze vandaag uitoefent.

"Functieweging gaat niet over de persoon, maar over de functie," zegt onze zaakvoerder Steven De Vos met jarenlange ervaring in HR binnen de publieke sector. "Met deze tool creëren we een objectieve basis waarmee besturen onderbouwde keuzes kunnen maken en tegelijk transparantie bieden aan medewerkers en sociale partners."

Zo ontstaat een onderbouwd functiehuis en een eerlijk loonhuis.

Waarom net nu voor lokale besturen?

Verschillende ontwikkelingen maken een objectieve functieweging vandaag urgent.

Meer autonomie, meer verantwoordelijkheid. Sinds januari 2023 geeft de nieuwe rechtspositieregeling lokale besturen meer ruimte om hun loon- en functiestelsel zelf vorm te geven. Eigen salarisschalen, toelagen en vergoedingen zijn mogelijk, op voorwaarde dat ze billijk, transparant en juridisch verdedigbaar zijn. Die autonomie vraagt om een objectieve onderbouwing.

De arbeidsmarkt kijkt kritischer. Nieuwe knelpuntberoepen, gespecialiseerde profielen en de concurrentie met de private sector zetten druk op verouderde loonstructuren. "Vandaag kijken kandidaten veel kritischer naar loon, doorgroeimogelijkheden en transparantie. Daar wilden we als bestuur klaar voor zijn," vertelt Joke Merlaen, diensthoofd personeel & preventie bij Stad Oudenaarde.

Loontransparantie komt eraan. De Europese loontransparantierichtlijn legt de nadruk op gelijke beloning voor werk van gelijke waarde, op basis van objectieve en genderneutrale criteria. Een objectieve functieweging helpt je vandaag al een sterke basis te leggen, in aanloop naar de Belgische omzetting.

Van analyse naar een nieuwe functieweging

Voor Oudenaarde betekende het traject veel meer dan nieuwe loonschalen invoeren. De stad koos voor een grondige oefening: functies werden opnieuw benoemd, competentievereisten helder vastgelegd en medewerkers correct aan functies gekoppeld. Daarbij telde wat de functie echt inhoudt: verantwoordelijkheden, kennis, leidinggevende taken, expertise en specifieke vereisten.

De stad ontwikkelde ongeveer 40 nieuwe loonschalen, afgestemd op de arbeidsmarkt én op de financiële haalbaarheid. Daarbij werd gekeken naar de huidige loonmassa, benchmarkgegevens uit andere lokale besturen en vergelijkingen met de private sector. De klassieke Kelchtermans-schalen maakten plaats voor een systeem dat objectiever en toekomstgerichter is.

"Het was belangrijk om een systeem uit te werken dat duurzaam is op lange termijn," zegt Joke Merlaen. "We wilden een loonbeleid dat flexibel genoeg is om nieuwe functies correct in te schalen en tegelijk aantrekkelijk blijft voor nieuwe medewerkers." Nieuwe functies of gewijzigde verantwoordelijkheden worden vandaag snel en objectief geëvalueerd via een wegingscommissie.

Meer transparantie en sterkere employer branding

De voordelen zijn nu al voelbaar. Voor het management is de oplossing een sterke objectiveringstool: discussies over inschalingen verlopen transparanter en consistenter. Takenverschuivingen of nieuwe verantwoordelijkheden worden niet langer subjectief beoordeeld, maar gekoppeld aan duidelijke criteria.

Ook de medewerker wint aan duidelijkheid. "De transparantie is een enorme meerwaarde," vertelt Joke Merlaen. "Mensen begrijpen beter waarom functies op een bepaalde manier gewogen worden. Dat zorgt voor meer duidelijkheid en eerlijkheid."

Daarnaast speelt het vernieuwde loonbeleid een belangrijke rol in employer branding. In een competitieve arbeidsmarkt profileert Oudenaarde zich als een moderne werkgever die investeert in objectiviteit, doorgroeikansen en marktconforme verloning. "Voor sommige functies zoeken we ervaren profielen, voor andere net jonge starters," zegt Merlaen. "Met dit systeem kunnen we daar veel gerichter mee omgaan."

Een traject in co-creatie

De implementatie verliep in nauwe samenwerking tussen Stad Oudenaarde en het team van Public. "Het was echt een traject dat we samen hebben afgelegd," zegt Joke Merlaen. "Public bracht de software en zorgde als neutrale partner voor de begeleiding om de objectiviteit te bewaken."

Ook Steven De Vos benadrukt het belang van die samenwerking: "Oudenaarde heeft actief meegewerkt aan de verdere ontwikkeling van de software. Dankzij zulke pilootprojecten konden we de module verfijnen tot een oplossing die perfect aansluit bij de noden van lokale besturen."

Waarmee werkte Oudenaarde precies?

Oudenaarde gebruikte Function & Reward Architect®, de functiewegingsmodule van Public, geïntegreerd in het LIMA-platform van Cipal Schaubroeck, en in het JobSolutions platform van Public. De oplossing combineert functieweging, benchmarkgegevens en consultancy in één aanpak. Op basis van een mathematisch model worden functies objectief beoordeeld volgens complexiteit, verantwoordelijkheden, expertise en impact. Zo krijg je een onderbouwd functiehuis én een eerlijk loonhuis, afgestemd op de arbeidsmarkt zonder de interne rechtvaardigheid uit het oog te verliezen.

Klaar voor de toekomst

Met Function & Reward Architect® beschikt Stad Oudenaarde vandaag over een stevig fundament voor een modern HR-beleid. Het bestuur combineert objectieve functieweging met marktconforme loonstructuren en creëert zo een duurzaam systeem dat kan meegroeien met de organisatie.

Denk je zelf aan een functieweging voor je bestuur? Neem gerust contact op via onderstaand formulier, dan bekijken we samen welke aanpak bij jou past.

Deel op: